BÜYÜKKARAGÖZ: SGK SİSTEMİNİN ACİL DÜZENLENMESİ GEREKİR
Eski SSK Emekli Genel Müdürü Fehmi Büyükkaragöz, mevcut sosyal güvenlik sisteminin prim ödeme motivasyonunu ortadan kaldırdığını belirterek, kapsamlı bir emeklilik reformu çağrısı yaptı.
Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) mevcut yapısının hem çalışanı hem de sistemi çıkmaza sürüklediğini belirten eski SSK Emekli Genel Müdürü Fehmi Büyükkaragöz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada dikkat çeken uyarılarda bulundu. Büyükkaragöz, “Prim ödemeyi değersizleştiren bir sistem kayıt dışılığı besliyor, SGK gelirlerini düşürüyor ve emekli aylıklarının finansmanını her geçen yıl daha da zorlaştırıyor” dedi.
“Çalışana ‘Kal, Prim Öde’ Demeyen Sistem Çöker”
Büyükkaragöz’e göre, SGK sisteminin temel sorunu çalışana kayıtlı kalmayı cazip kılmaması. Mevcut yapının, uzun süre çalışmayı ve yüksek prim ödemeyi anlamsız hale getirdiğini vurgulayan Büyükkaragöz, bunun bireysel mağduriyetler yarattığını ve kurumun mali dengesini zedelediğini ifade etti.
Yeni Model Önerisi: Taban Aylık + Güçlü Prim Etkisi
Büyükkaragöz, sürdürülebilir bir sosyal güvenlik sistemi için iki temel unsurun şart olduğunu belirtti:
İnsanca yaşam için taban emekli aylığı
Prim günü ve prime esas kazanç arttıkça aylığı belirgin biçimde yükselten güçlü bir sigorta sistemi
Bu model kurulmadıkça sistemin her yıl daha fazla bütçe desteğine ihtiyaç duyan ve prim ödeme motivasyonunu yok eden bir döngüye gireceğini söyledi.
“İntibak Artık Kaçınılmaz”
Yeni bir emekli aylığı hesaplama sisteminin en çok bugün çalışanların lehine sonuç doğuracağını ifade eden Büyükkaragöz, halen emekli olanların sorunlarının ise devam edeceğine dikkat çekti. Bu nedenle mevcut emekliler için intibak düzenlemesinin kaçınılmaz hale geldiğini belirtti.
İntibakın; prim günü, sigortalılık süresi ve prime esas kazanç gibi kriterlere göre geçmiş kayıpları kısmen telafi eden bir mekanizma olduğunu hatırlatan Büyükkaragöz, 2000 yılı öncesi emekliler için bu düzenlemenin yapıldığını ancak 2000 sonrası emeklilerin kapsam dışı bırakıldığını vurguladı.
“Sadece En Düşük Aylığı Artırmak Sorunu Büyütür”
Büyükkaragöz, yalnızca en düşük emekli aylığını artırmanın kalıcı çözüm olmadığını belirterek şu uyarıda bulundu:“Bu yaklaşım, bir süre sonra sadece ‘en düşük emekli aylığı alanların sayısını’ büyütmekten başka bir işe yaramaz.”
Kayıt Dışılık Alarm Veriyor
Kayıt dışı çalışan sayısının 10 milyon civarında olduğuna dikkat çeken Büyükkaragöz, çalışanların kendi geleceklerini karartmamak için kayıtlı çalışmayı talep etmeleri gerektiğini ifade etti.
“Asıl İhtiyaç Net”
Büyükkaragöz açıklamasını şu sözlerle tamamladı:“Asıl ihtiyaç; taban aylık ile birlikte primin karşılığını güçlü biçimde veren bir modeldir. Aksi halde sistem sıkışır.”